ಪ್ರಮುಖಾಂಶಗಳು:
ನಿಧನ: ನವೆಂಬರ್ 14, ಮಧ್ಯಾಹ್ನ 12 ಗಂಟೆಗೆ, ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಖಾಸಗಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ.
ವಯಸ್ಸು: 114 ವರ್ಷ.
ಕಾರಣ: ಉಸಿರಾಟದ ಸಮಸ್ಯೆ ಮತ್ತು ಅನಾರೋಗ್ಯ.
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು: 2019ರಲ್ಲಿ ಪದ್ಮಶ್ರೀ, ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ನಾಡೋಜ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಗೌರವ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್.
ಸಾಧನೆ: ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ಕೊರಗಿನಲ್ಲಿ, ರಸ್ತೆಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಆಲದ ಸಸಿಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟು, ಅವುಗಳನ್ನೇ ‘ಮಕ್ಕಳು’ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ, ಸಾವಿರಾರು ಮರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದ ‘ವೃಕ್ಷಮಾತೆ’.
ಸಾಲುಮರದ ತಿಮ್ಮಕ್ಕ ಅಂತಿಮ ದರ್ಶನ ಪಡೆದ ಸಿಎಂ ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯ
I. ಒಂದು ಯುಗದ ಅಂತ್ಯ
ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಆರಂಭ: ನವೆಂಬರ್ 14, 2025 ರ ಕರಾಳ ದಿನ. ಜಯನಗರದ ಖಾಸಗಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ವೃಕ್ಷಮಾತೆ, ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪುರಸ್ಕೃತೆ, ಡಾ. ಸಾಲುಮರದ ತಿಮ್ಮಕ್ಕ (114) ವಿಧಿವಶರಾದ ಸುದ್ದಿ. (ಉಸಿರಾಟದ ಸಮಸ್ಯೆಯಿಂದ ನಿಧನ).
ಪ್ರಶಂಸೆ: “ಮರಗಳೇ ನನ್ನ ಮಕ್ಕಳು” ಎಂದು ಸಾರಿ, ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ತಮ್ಮ ಇಡೀ ಜೀವನವನ್ನು ಮುಡಿಪಾಗಿಟ್ಟ ಒಬ್ಬ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಮಹಿಳೆಯ ಜೀವನ ಪಯಣದ ನೆನಪು.
ಉದ್ದೇಶ: ಅನಕ್ಷರಸ್ಥ ಮಹಿಳೆಯೊಬ್ಬರು ಜಗತ್ತಿಗೆ ನೀಡಿದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕೊಡುಗೆ ಏನು? ಅವರ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪರಂಪರೆ ಏಕೆ 21ನೇ ಶತಮಾನದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ಮಾದರಿಯಾಗಬೇಕು?
II. ತಿಮ್ಮಕ್ಕ ಅವರ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ‘ಸವಾಲು’ (The Origin Story)
ಹುಟ್ಟೂರು ಮತ್ತು ಹಿನ್ನೆಲೆ: ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಗುಬ್ಬಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ 1911ರ ಜೂನ್ 30ರಂದು ಜನನ. ಬಡತನದ ಹಿನ್ನೆಲೆ, ಯಾವುದೇ ಔಪಚಾರಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವಿಲ್ಲ.
ವೈವಾಹಿಕ ಜೀವನ: ಹುಲಿಕಲ್ ಗ್ರಾಮದ ಚಿಕ್ಕಯ್ಯ ಅವರೊಂದಿಗೆ ವಿವಾಹ.
ದೊಡ್ಡ ನೋವು (ಮಕ್ಕಳ ಕೊರತೆ): ಅಂದಿನ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ದಂಪತಿ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಮಾನಸಿಕ ಹಿಂಸೆ, ನೋವು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಒತ್ತಡದ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸಿ.
ಸವಾಲನ್ನು ಅವಕಾಶವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವುದು: ಈ ದುಃಖವನ್ನು ಮರೆಯಲು ಅವರು ಕಂಡುಕೊಂಡ ಅದ್ಭುತ ಮಾರ್ಗ— ‘ಪ್ರಕೃತಿ’ಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಂತಾನವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದು.
III. ಸಾಲು ಮರದ ಪಯಣ: ಮಕ್ಕಳಂತೆ ಮರಗಳ ಪೋಷಣೆ
ಆರಂಭಿಕ ಹೆಜ್ಜೆ: ಕುದೂರಿನಿಂದ ಹುಲಿಕಲ್ ನಡುವಿನ ಸುಮಾರು 4 ಕಿ.ಮೀ. ರಸ್ತೆಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಆಲದ ಸಸಿಗಳನ್ನು ನೆಡುವ ನಿರ್ಧಾರ.
ಪರಿಶ್ರಮದ ಕಥೆ:
ಮೊದಲಿಗೆ ಕೇವಲ 10 ಸಸಿಗಳಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭ.
ಸಸಿಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟ ನಂತರದ ಕಷ್ಟಗಳು: ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ನೀರುಣಿಸಲು ದೂರದ ಕೊಳಗಳು ಮತ್ತು ಬಾವಿಗಳಿಂದ ಮಡಕೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರು ಹೊತ್ತು ತರುವುದು (ಪ್ರತಿದಿನ ಸುಮಾರು 400 ಮಡಕೆ ನೀರು).
ಗಂಡ ಚಿಕ್ಕಯ್ಯ ಅವರ ಪಾತ್ರ: ಈ ಮಹತ್ತರ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಪತಿಯ ಬೆಂಬಲ ಮತ್ತು ಸಹಭಾಗಿತ್ವದ ಮಹತ್ವ.
ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ, ಬೇಲಿಯ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಸಸಿಗಳು ಬೆಳೆಯುವವರೆಗೆ ನಿರಂತರ ಪೋಷಣೆ.
ಫಲಿತಾಂಶ: 400ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಲದ ಮರಗಳು ಮತ್ತು 8,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಇತರೆ ಮರಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟು ಬೆಳೆಸಿದ ಸಾಧನೆ. ಇದರ ಆರ್ಥಿಕ, ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಸೌಂದರ್ಯದ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ವಿವರಿಸಿ.
IV. ತಿಮ್ಮಕ್ಕ ಅವರ ‘ಪರಿಸರ ಸೇವೆ’ಯ ಮಹತ್ವ
ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನದ ಕೊಡುಗೆ:
ಬೀದಿ ಬದಿ ಮರಗಳನ್ನು ನೆಡುವುದರಿಂದ ಆಗುವ ಪ್ರಯೋಜನಗಳು (ನೆರಳು, ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿಗೆ ಅನುಕೂಲ, ಮಣ್ಣಿನ ಸವೆತ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ, ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಹೀರುವಿಕೆ).
ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರ ಕೆಲಸದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ.
ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಸಂದೇಶ: ಅನಕ್ಷರತೆ, ಬಡತನ ಮತ್ತು ಸೀಮಿತ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪರಿಸರದ ಮೇಲೆ ಬೀರಬಹುದಾದ ಅಗಾಧ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ನೀಡಿ.
ಲಿಂಗ ಸಮಾನತೆ ಮತ್ತು ಸಬಲೀಕರಣ: ಮಹಿಳೆಯೊಬ್ಬರು, ಯಾವುದೇ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಹಾಯವಿಲ್ಲದೆ ಇಂತಹ ಬೃಹತ್ ಕೆಲಸವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದ್ದು, ಇದು ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ.
V. ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮನ್ನಣೆ
ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2019): ದೇಶದ ನಾಲ್ಕನೇ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ. ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವಾಗ ಅವರು ತೋರಿದ ಸರಳತೆ ಮತ್ತು ವಿನಯದ ಕುರಿತು ವಿವರಿಸಿ.
ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು:
ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ.
ನಾಡೋಜ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (2010).
ವಿಶಾಲಾಕ್ಷಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (ಆರ್ಟ್ ಆಫ್ ಲಿವಿಂಗ್ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ).
ಗೌರವ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್: 2020ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಕೇಂದ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದ ಗೌರವ (ಡಾ. ಸಾಲುಮರದ ತಿಮ್ಮಕ್ಕ).
ಜಾಗತಿಕ ಪ್ರಶಂಸೆ: ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅವರ ಕೆಲಸದ ಕುರಿತು ಬಂದ ವರದಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಶಂಸೆಗಳು.
VI. ಕೊನೆಯ ದಿನಗಳು ಮತ್ತು ಸಂತಾಪಗಳು
ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ನಿಧನ: ಅನಾರೋಗ್ಯದ ಹಿನ್ನೆಲೆ, ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ನಿಧನದ ವಿವರಗಳು.
ಗಣ್ಯರ ಸಂತಾಪ:
ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರು (ಆರ್. ಅಶೋಕ್ ಅವರ ಹೇಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಗಣ್ಯರ ಸಂತಾಪವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ).
ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಮತ್ತು ಪರಿಸರವಾದಿಗಳ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು.
ಪರಂಪರೆಗೆ ನಮನ: ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಒಂದು ಮರ ನೆಡುವ ಮೂಲಕ ಅವರಿಗೆ ಅಂತಿಮ ಶ್ರದ್ಧಾಂಜಲಿ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಸಂದೇಶ.
VII. ತೀರ್ಮಾನ: ಮರೆಯಲಾಗದ ತಿಮ್ಮಕ್ಕನವರ ಪಾಠ
ಅನಕ್ಷರಸ್ಥೆಯಾದರೂ ಪರಿಸರಕ್ಕಾಗಿ ‘ದೇವರು’ ಮಾಡಿದ ತಿಮ್ಮಕ್ಕ ಅವರ ಜೀವನದ ಪಾಠಗಳನ್ನು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿ.
ಭವಿಷ್ಯದ ಕಡೆಗೆ: ತಿಮ್ಮಕ್ಕ ಅವರು ನೆಟ್ಟ ಮರಗಳು ಒಂದು ಅಮರ ಪರಂಪರೆ. ಈ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಮೇಲಿದೆ.
ಸಾಲುಮರದ ತಿಮ್ಮಕ್ಕ ಅವರು ದೈಹಿಕವಾಗಿ ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲದಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಅವರು ನೆಟ್ಟು ಬೆಳೆಸಿದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮರದಲ್ಲಿ ಅವರ ಜೀವನದ ಪಾಠ ಜೀವಂತವಾಗಿದೆ.
